Aa Lettergrootte
16
 
Vervroegde overgang en onvruchtbaarheid en HPV-vaccinatie
Overzicht

Er zijn berichten over vervroegde overgangsklachten bij meisjes na HPV-vaccinatie. Het gaat hierbij om klachten zoals niet meer ongesteld worden. Ook zou vervroegde overgang leiden tot onvruchtbaarheid. Onderzoeken tonen niet aan dat de HPV-vaccinatie een vervroegde overgang en daarmee onvruchtbaarheid veroorzaakt. Het humaan papillomavirus (HPV) kan verschillende kankersoorten veroorzaken zoals baalmoederhals-, vagina-, anus-, en peniskanker. Tieners worden gevaccineerd tegen HPV binnen het Rijksvaccinatieprogramma [1-7]

Ongeveer 1 op de 10.000 vrouwen jonger dan 20 jaar komt in de overgang 
De gemiddelde leeftijd waarop een vrouw normaal gesproken in de overgang komt is 51 jaar. Wanneer een vrouw voor haar 40ste in de overgang komt, is er sprake van vervroegde overgang. Bij vervroegde overgang zijn er geen eicellen meer of reageren de eierstokken niet goed op hormoonstimulatie. Vervroegde overgang wordt ook wel prematuur ovarieel falen (POF) of prematuur ovariële insufficiëntie (POI) genoemd. In de meeste gevallen is de oorzaak van vervroegde overgang niet bekend. In sommige gevallen ontstaat het door genetische afwijkingen, radio- of chemotherapie of auto-immuunziektes [1-4].

Vrouwen in de vervroegde overgang ervaren dezelfde klachten als in een normale overgang
Het stoppen van de menstruatie is vaak de eerste klacht die vrouwen in de vervroegde overgang ervaren. Een korte of lichte menstruatie kan dan nog wel plaatsvinden. Andere klachten kunnen zijn: opvliegers, nachtzweten en stemmingswisselingen. Vrouwen in de vervroegde overgang hebben ongeveer 5 tot 10% kans om zwanger te worden. Hoewel de kans op zwangerschap erg klein is, hoeft een vervroegde overgang niet direct te leiden tot onvruchtbaarheid [1-4].

Er is geen verband tussen de HPV-vaccinatie en vervroegde overgang of onvruchtbaarheid
Er is een groot onderzoek gedaan naar de HPV-vaccinatie en vervroegde overgang. Dit onderzoek vond geen verband gevonden tussen beide [5]. Ook een review die gekeken heeft naar alle studies die er gedaan zijn naar HPV-vaccinatie en vervroegde overgang vond geen verband [4]. Er zijn enkele beschrijvingen in de literatuur waarbij vervroegde overgang werd vastgesteld na de HPV-vaccinatie [6, 7]. Een genetische afwijking was in de meeste gevallen de oorzaak van vervroegde overgang [4, 6, 7].


  • NVOG. Prematuur Ovarieel Falen. Diagnostiek en Behandeling [richtlijn]. 2001
  • Podfigurna-Stopa A, et al. Premature ovarian insufficiency: the context of long-term effects. Journal of endocrinological investigation. 2016-09-01;39(9):983-90
  • Torrealday S, Kodaman P, Pal L. Premature Ovarian Insufficiency - an update on recent advances in understanding and management. F1000Research. 2017-11-29;6:2069
  • Christianson MS, Wodi P, Talaat K. Primary ovarian insufficiency and human papilloma virus vaccines: a review of the current evidence. American journal of obstetrics and gynecology. 2020-03-01;222(3):239-244
  • Naleway AL, et al. Primary Ovarian Insufficiency and Adolescent Vaccination. Pediatrics. 2018-09-01;142(3)
  • Little DT, Ward HR. Adolescent Premature Ovarian Insufficiency Following Human Papillomavirus Vaccination: A Case Series Seen in General Practice. Journal of investigative medicine high impact case reports. 2014-10-28;2(4):2324709614556129
  • Colafrancesco S, Perricone C, Tomljenovic L. Human papilloma virus vaccine and primary ovarian failure: another facet of the autoimmune/inflammatory syndrome induced by adjuvants. American journal of reproductive immunology (New York, N.Y. : 1989). 2013-10-01;70(4):309-16

Laatst bijgewerkt op 11-09-2020